In Nederland sterft iedere acht dagen een vrouw door gendergerelateerd geweld. Laten we dat nogmaals hardop zeggen: om de acht dagen wordt in ons land een vrouw vermoord omdat zij een vrouw is. Dit is geen reeks van ongelukkige incidenten, geen privésfeer die we moeten “respecteren”. Dit is femicide, en het neemt toe.

Toch blijft het in het publieke debat opvallend stil. Wanneer het gebeurt, wordt het vaak weggeschreven als “familiedrama” of “uit de hand gelopen relatie”. Daarmee verdwijnt de kern uit beeld: structurele vrouwenhaat die ingebed is in patriarchale machtsverhoudingen. Femicide is geen uitzondering  Het is het extreme einde van een spectrum dat begint bij seksistische grappen, grensoverschrijdend gedrag en economische ongelijkheid tussen mannen en vrouwen.

Zolang geweld tegen vrouwen als individueel probleem wordt gezien (“hij kon zijn woede niet aan”), houden we de onderliggende systemen in stand die dit geweld produceren en normaliseren. Femicide is politiek. Het gaat over macht.  Wie haar heeft, wie haar kwijt is en wie de prijs betaalt.

Wat moet er gebeuren?

Het aantal slachtoffers terugdringen vraagt om politieke moed, structurele oplossingen en een radicale verschuiving in hoe we over gender en geweld denken. Een aantal concrete stappen:

Erken femicide als aparte misdaad categorie.

Nederland registreert femicide niet als zodanig, waardoor beleid moeilijk meetbaar en stuurloos is. Net als in Spanje of Italië moet femicide als specifieke vorm van geweld wettelijk worden erkend.

Investeer in preventie, niet pas reageren na de daad.

Er is structureel meer geld nodig voor opvangcentra, hulplijnen én laagdrempelige begeleiding bij signalen van (dreigend) geweld. In plaats van vrouwen terug te laten keren naar een onveilige situatie, moeten de mannen worden aangepakt die het geweld plegen.

Veranker gendergelijkheid in onderwijs.

Seksuele opvoeding en genderbewustzijn horen geen optionele modules te zijn. Kinderen en jongeren moeten leren wat gelijkwaardigheid betekent, hoe grenzen werken en waarom machogedrag geen “natuurlijke” eigenschap is.

Stop de economische afhankelijkheid.

Vrouwen die economisch afhankelijk zijn hebben minder mogelijkheden om gewelddadige situaties te verlaten. Denken over femicide zonder te spreken over sociale huisvesting, fatsoenlijke lonen en publieke voorzieningen is daarom zinloos.

Luister naar vrouwenorganisaties.

Grassroots-feministische bewegingen weten allang hoe femicide voorkomen kan worden maar hun kennis wordt nauwelijks meegenomen bij beleidsvorming. Betrek hen structureel in besluitvorming en financier hun werk duurzaam.

Femicide is geen uitzonderlijke uitwas. Het zegt iets fundamenteels over onze samenleving. Over wie het recht denkt te hebben om te domineren, en over wie geacht wordt zich daaraan te onderwerpen. Als we écht een democratische en rechtvaardige samenleving willen, begint dat met het beschermen van de meest kwetsbare stemmen, niet door bloemen neer te leggen nadat het mis gaat, maar door te zorgen dat het nooit zo ver komt.

Het is tijd om het beestje bij de naam te noemen. En er een einde aan te maken.

Do you want to be informed of DiEM25's actions? Sign up here