Door Lucille Cornelius, Woordvoerder van DIEM25 in Nederland en MERA25 Nederland

Er zijn momenten waarop activisme verder gaat dan slogans en posts op sociale media en diep menselijk wordt.

Mijn ervaring bij ActiFest, een initiatief gecreëerd en georganiseerd door het Art Collective for Peace, was zo’n moment waarop kunst, verzet, herinnering en collectieve strijd samenkwamen in een krachtige uiting van wereldwijde solidariteit.

Veel internationale en lokale organisaties namen deel aan dit evenement, waaronder Amnesty International, Actifonds, BDS, Plant Een Olijfboom en natuurlijk DiEM25 in Nederland en MERA25 Nederland.

Ik had de taak om een paneldiscussie te leiden die draaide om wereldwijde solidariteit.

Het gesprek bracht stemmen uit verschillende landen, politieke ervaringen en sociale bewegingen samen. Het herinnerde ons eraan dat, hoewel onze strijd er misschien anders uit ziet, de systemen die mensen onderdrukken vaak diep met elkaar verweven zijn.

Een van de sprekers was Abdelrahman ElGendy, een bekroonde auteur, wiens aanwezigheid zowel gewicht als inspiratie uitstraalde. Als voormalig politiek gevangene uit Egypte sprak Abdelrahman vanuit eigen ervaring over onderdrukking, veerkracht en de prijs die je betaalt als je je uitspreekt tegen de macht. Zijn verhaal over veerkracht en de menselijke geest, over het vinden van hoop in hopeloosheid en de nadruk dat hoop vaak het resultaat is van onderdrukking, was een boeiende en ontroerende ervaring.

Ook Sima Asvadi van DiEM25 was bij ons, en zij gaf inzicht in transnationale organisatie en het belang van het opbouwen van democratische bewegingen die grenzen overschrijden in plaats van zich erachter terug te trekken. Ze vertelde over haar activisme tijdens de Iraanse Revolutie en inspireerde ons met de uitdrukking “Shout One Thing” (een uitdrukking die ik, met Sima’s toestemming, binnenkort ga gebruiken om meer acties in Nederland te organiseren). Haar bijdrage benadrukte hoe systematische onderdrukking, ook die van vrouwen, nog steeds diep verankerd is in de organisatiestructuren van de 21e eeuw.

Vanuit de Verenigde Staten deelde filmmaker Taylor Smith haar visie op storytelling, media en de rol van kunst bij het vastleggen van onrecht met ons. Aan de hand van film en visuele verhalen onderzocht Taylor hoe gemeenschappen die te maken hebben met ontheemding, oorlog en verdrukking hun stem en hun menselijkheid kunnen terugwinnen.

Ze herinnerde ons eraan hoe de grote techbedrijven de kans kregen om zich op de achtergrond te organiseren. Zo konden deze techbedrijven versmelten tot kolossale machines die kunst verstoren om het in een vooraf vastgesteld narratief te plaatsen..

Het panel werd verder verrijkt door Mimi, een lokale activiste en organisator die ook actief is in de geestelijke gezondheidszorg in Nederland. Haar bijdrage verankerde de discussie in de emotionele realiteit van activisme en overleven. Te vaak richten bewegingen zich uitsluitend op verzet, zonder oog te hebben voor de psychologische tol die onderdrukking, ontheemding, racisme en politiek geweld eisen van individuen en gemeenschappen. Mimi benadrukte dat zorg, genezing en geestelijk welzijn ook vormen van verzet zijn, en dat we altijd aan onze gemeenschap moeten blijven bouwen..

Maar Actfest.nl was veel meer dan alleen een paneldiscussie.

De hele dag voelde als een levend archief van verzet en herdenking. Er waren kunsttentoonstellingen die het zwijgen doorbreken en tot nadenken aanzetten. Muziek vulde de ruimte met zowel verdriet als hoop.

Kameraad Sima Asvadi en ik gingen samen naar de Art Passage en zaten daar voor de rijen schoenen die de meer dan 20.000 kinderen vertegenwoordigden die door de bezettingsmacht in Gaza zijn vermoord. De overweldigende emotie die ik voelde bij die huiveringwekkende voorstelling van de in Gaza vermoorde kinderen, blijft me tot op de dag van vandaag bij. Dit is een ervaring die zelfs de meest hardvochtigen onder ons emotioneel diep zou ontwrichten.

Door die galerij lopen was overweldigend. De afwezigheid die de schoenen vertegenwoordigen, was luider dan woorden ooit zouden kunnen zijn. De muren waren een gedenkteken gewijd aan de tot zwijgen gebrachte stemmen die systematisch zijn uitgewist door de Israëlische oorlogsmachine, de journalisten die zijn vermoord omdat ze de waarheid durfden te vertellen.

Hun foto’s keken uit over de schoenen, bijna als een stille getuige, en sporen ons aan om de boodschap levend te houden.

In de grote zaal, tussen de kunstenaars en muzikanten, waren er muziek en verhalen van de Soedanese gemeenschap: verhelderend en authentiek. Het nam ons mee naar door oorlog verscheurde gebieden en hielp onsde benarde situatie en ervaringen van vluchtelingen te begrijpen.

Abdulaal Hussein, een jonge filmmaker die een documentaire maakte met de titel “Ask Me Anything”, betoverde ons met zijn humor en diepgaande reflecties op menselijk gedrag en “Othering”. Hij gebruikte gesprekken om mensen elkaar beter te laten begrijpen en om ook de schrijnende hypocrisie in de westerse samenleving bloot te leggen..

Onder de artiesten bevond zich de Soedanees-Nederlandse kunstenaar Razeen, bekend van projecten als Yallah Nargus. Dit project richt zich op de Soedanese cultuur en draagt bij het bewustzijn over het conflict in zijn vaderland te vergroten.

De aanwezigen werden ook getrakteerd op verzetstheater en filmvertoningen met verhalen van ontheemden en gemeenschappen die leven onder oorlog en bezetting. Dit waren geen abstracte politieke debatten; het waren zeer persoonlijke getuigenissen van overleven, verlies en doorzettingsvermogen.

De voorstellingen dwongen ons om ongemakkelijke waarheden onder ogen te zien, waarbij we tegelijkertijd de buitengewone veerkracht erkennen van mensen die blijven creëren, verzetten en dromen ondanks de onvoorstelbare ontberingen die zij doormaken.

Tijdens het panelgesprek sprak ik over het belang van wereldwijde solidariteit en waarom we verbonden moeten blijven met elkaars strijd, zonder onze eigen individuele en collectieve uitdagingen uit het oog te verliezen. Solidariteit betekent niet dat we verschillen moeten uitwissen of doen alsof alle ervaringen hetzelfde zijn. Het gaat erom te erkennen dat onrecht waar dan ook gevolgen heeft overal.

In een wereld die steeds meer wordt gekenmerkt door verdeeldheid, nationalisme, censuur en ontmenselijking, zijn platforms als Actfest.nl van groot belang. Ze herinneren ons eraan dat solidariteit niet louter een politiek concept is! Het is een bewuste handeling waar dagelijkse oefening voor nodig is. Het leeft in gesprekken, in kunst, in protest, in het vertellen van verhalen en vooral in de bereidheid om over grenzen en identiteiten heen naar elkaar te luisteren.

Wat me na het evenement het meest bijbleef, is de herinnering dat verzet niet alleen gaat over het bestrijden van onderdrukking; het gaat ook over het beschermen van onze gedeelde menselijkheid. Of het nu via kunst, activisme, filmmaken, belangenbehartiging op het gebied van geestelijke gezondheid of politieke organisatie was, elke aanwezige droeg bij aan een collectieve boodschap. We kunnen het ons niet veroorloven ons los te koppelen van elkaars pijn of elkaars bevrijding!

ActiFest was een bewijs van de kracht van mensen die samenkomen, niet alleen om getuige te zijn van leed, maar ook om aan te dringen op waardigheid, rechtvaardigheid en hoop.

In lijn met het motto van DiEM25 – Resistance is existence – en met het oog op het opbouwen van solidariteit en netwerken van verzet, blijven DiEM25 in Nederland en MERA25 Nederland gezamenlijke initiatieven ontplooien met gelijkgestemde organisaties omverandering teweeg te brengen.

Do you want to be informed of DiEM25's actions? Sign up here